Çorum'un Eski İsmi ve Adının Kökeni
Çorum'un adının kaynağı hakkında birden çok rivayet ve görüş vardır. Şehrin Bizans dönemindeki adı Nikonya (Yankoniye) olup, bugünkü adını Türklerin bölgeye yerleşmesiyle almıştır.
Bizans dönemi: Nikonya (Yankoniye)
Anadolu'nun Türkleşmeye başladığı 1071 Malazgirt Meydan Savaşı'ndan çok önce Türk boyları yavaş yavaş Anadolu'ya yerleşmeye başlamıştı. Bu dönemde Bizans'a bağlı olan Çorum, Nikonya (Yankoniye) adını taşımaktaydı.
Danişmendnâme'ye göre: "Cürümlü" → "Çorumlu"
Danişmendnâme'ye göre Melik Ahmet Danişmend, çetin savaşların ardından bölgeyi Bizans'tan alır. Kaledeki Bizanslıların ihaneti ve ardından şehri yıkan deprem üzerine, bu davranışlarından ötürü onlara "suçlu" anlamında "Cürümlü" denir; bu söz zamanla "Çorumlu"ya dönüşür.
Evliya Çelebi'ye göre: "çorlu" (hastalar)
Evliya Çelebi Seyahatnâmesi'ne göre bölgenin havası astım hastalarına iyi geldiği için Selçuklu Sultanı Kılıç Arslan, hasta oğlu ile pek çok "çorlu" (bakımsız, zayıf hasta) kişiyi buraya göndermiş; bunlar şifa bulunca şehre Çorum denmiştir.
"Çevrim" görüşü ve Oğuz Alayuntlu boyu
Bir başka görüşe göre, dağlarla çevrili geniş bir ova olan yöreye "Çevrim" denmiş, bu söz halk ağzında Çorum'a dönüşmüştür. Ayrıca Çorum (Çorumlu) adının Oğuz boylarından Alayuntlu boyunun bir oymağına ait olduğu da belirtilmektedir.
Sık sorulan sorular
Çorum'un eski ismi nedir?
Bizans (Doğu Roma) döneminde Çorum'un adı Nikonya (kaynaklarda Yankoniye olarak da geçer) idi. Şehir, Türklerin bölgeye yerleşmesiyle bugünkü adını almıştır.
Çorum adı nereden gelir?
Çorum adının kökeni hakkında birkaç rivayet vardır. Danişmendnâme'ye göre ad, Bizanslıların bir ihanetinden ötürü verilen 'Cürümlü' (suçlu) sözünden zamanla 'Çorumlu'ya dönüşmüştür. Evliya Çelebi ise Selçuklu Sultanı Kılıç Arslan'ın hastaları (çorlu) şifa için buraya göndermesine bağlar. Bir başka görüş, dağlarla çevrili geniş ovayı anlatan 'Çevrim' sözünün halk ağzında Çorum'a dönüşmesidir.
Çorum adı hangi Türk boyuyla ilişkilidir?
Çorum (önceleri Çorumlu) adının, Oğuz boylarından Alayuntlu boyunun bir oymağına ait olduğu belirtilmektedir. Şehir bu adı Türklerin bölgeye yerleşmesiyle almıştır.
Çorum ne demek?
Tek ve kesin bir anlam yoktur; ad, yukarıdaki rivayetlere göre 'suçlu' (Cürümlü), 'şifa bulan hastalar' (çorlu) ya da 'dağlarla çevrili ova' (Çevrim) sözlerine ve Oğuz Alayuntlu boyunun adına bağlanır.
İlgili: Çorum halkı hangi Türk boyundan gelir? · Çorum'un tarihçesi · Çorum hakkında