Kayayı Gırcı Tuttu (İlvanlım)
Öyküsü
Türkü, kayanın kırağı (yörede “gırcı”) tutmasıyla açılan bir doğa tablosuyla başlar ve buradan bir sevda anlatısına geçer. “İlvanlım” nakaratı türküye adını verir; yörede sevgiliye seslenen bir hitap olarak yinelenir. Sözlerde karşılıksız ya da engellenen bir sevdanın acısı, sevgilinin güzelliği ve gönlün başka kimseye bakamayışı işlenir. “Aman aman” ve “ilvanlım ilvanlım” gibi yinelemelerle türkü hem hüzünlü hem de oyun havasına uygun bir karakter taşır.
Çevirme halay biçiminde, topluca oynanarak söylenen bir türküdür.
Hakkında
Kaynaklarda çevirme halay türküsü olarak geçer; oyun havası niteliğindedir. Yöresi Çorum’un Alaca ilçesi, Çelebibağı köyüdür. 1 Haziran 1987’de Sümer Ezgü tarafından, kaynak kişi Musa Yenilmez’den derlendiği belirtilir. Levent Sezgin’in Çorum Halk Türküleri ve Oyun Havaları derlemesinde de yer alır. Alaca ilçesi hakkında daha fazlası için: /ilce/alaca
Sözleri
Türkünün bilinen, geleneksel (anonim) sözlerinden temsilî bir bölüm:
Kayayı gırcı tuttu (ilvanlım ilvanlım aman aman)
Sevdası beni tuttu
Kaşların yayını çekme
Yüreğim oda tutuştu (ilvanlım aman aman)
(Nakarat ve dize varyantları kaynaktan kaynağa değişebilir.)