Sakarya İlkokulu
Sakarya İlkokulu, Çorum’un İskilip ilçesinde, Ekizoğlu Mahallesi’nde bulunan ve kuruluşu Cumhuriyet’in ilk yıllarına uzanan tarihî bir eğitim yapısıdır. Türk Maarif Arşivi Sayısal Harita Ağı’nda kayıtlı kuruluş tarihi 1926’dır.
Yapım Süreci
Okulun kendi resmî kurum tarihçesine (Türk Maarif Arşivi Sayısal Harita Ağı üzerinden aktarılan) göre, İskilip’in kuzey mahallesindeki öğrenim çağı çocukları için bir okul yapılmasına 1925’te İl Daimi Komisyonu tarafından karar verilmiştir. Adını Sakarya Zaferi’nden alan mahallede Kavukçuların bahçesi istimlak edilerek aynı yıl inşaata başlanmıştır. 15 Eylül 1926’da dönemin Maarif Müdürü Vehbi Bey, Özel İdare Müdürü Reşat Bey ve bir Alman mimar okulun tedrisata yetiştirilmesi için keşif ve tespit yapmış; yapımına Başmuallim Ömer Azmi Bey öncülük etmiştir. Bina, dönemin ünlü ustalarından Kaba Ali’nin ekibinden Osman Usta tarafından, Alman mimarın planına uygun olarak inşa edilmiş ve 30 Eylül 1926’da “Sakarya Zaferi Mektebi” adıyla 3 katlı, 13 derslikli ahşap bir bina olarak tamamlanmıştır. Okul, 7 Şubat 1927’de kaymakam, muallimler ve yerel yetkililerin katılımıyla resmen hizmete açılmıştır.
Kullanım Tarihçesi
Bina, 1933 yılına kadar ilkokul olarak, ardından 1936’ya kadar üçüncü katı “İkmal Mektebi” adıyla kullanılmış; 1936’da İskilip Ortaokulu adını almıştır. 1943’te İkmal Mektebi’nin Azmimilli İlkokulu’nun yeni ek binasına taşınmasının ardından bina yeniden Sakarya İlkokulu olarak 1985’e kadar hizmet vermiştir. 1985’te okul bahçesine iki katlı, 12 derslikli yeni bir bina yapılınca, tehlike arz ettiği değerlendirilen 1926 tarihli eski ahşap bina boşaltılmış, dönemin valisi tarafından restore ettirilerek geçici olarak Kız Meslek Lisesi Müdürlüğü’ne tahsis edilmiştir. 2006-2007 eğitim öğretim yılından itibaren Kız Meslek Lisesi’nin taşınmasıyla eski bina yeniden okula devredilmiştir; ancak can güvenliği gerekçesiyle bu bina eğitime kapalı tutulmaktadır. Okul bugün iki ayrı binadan, toplam 24 derslikten oluşmaktadır.
Tescil ve Restorasyon
Çorum İl Özel İdaresi’nin 2024 Yılı Faaliyet Raporu’na göre, İskilip ilçesinde bulunan tescilli Sakarya İlkokulu ile yakınındaki Misaki Milli İlkokulu’nun (yöresel adıyla “Taş Mektep”) rölöve, restitüsyon, restorasyon, inşaat, elektrik ve makine mühendisliği işleri İl Özel İdaresi koordinasyonunda yürütülmektedir.
Yakındaki ve İlgili Yerler
İskilip’in genel tarihi için İskilip Tarihi sayfasına bakılabilir.