Alaca Yarma Aşı

Coğrafi İşaret Tescillicorba

Alaca Yarma Aşı, yörede “diri aş” olarak da bilinen, aşurelik buğday yarmasının nohut ve kuru fasulye ile birlikte pişirildiği geleneksel bir Alaca yemeğidir. Tahıl ve baklagil ağırlıklı, doyurucu bir kış yemeğidir.

Coğrafi işaret tescili

Alaca Yarma Aşı, Alaca Belediyesi’nin 28.02.2023 tarihli başvurusu üzerine Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde 22.11.2023 tarihinde 1502 tescil numarasıyla mahreç işareti statüsünde tescillenmiştir — Alaca Yanıç Böreği ile aynı gün tescil alan ürünlerden biridir. Genel çerçeve için coğrafi işaretli ürünler sayfamıza bakabilirsiniz.

Nasıl yapılır

Yemeğin temelini durum buğdayı/aşurelik buğday, nohut, kuru fasulye, su, kuru soğan, tereyağı ve salça oluşturur; bazı hazırlanışlarda dana kavurma da eklenir. Buğday önceden ıslatılıp haşlanır, nohut ve fasulyeyle birleştirilir; ayrı kavrulan salçalı soğan karışıma eklenerek yemek kısık ateşte tamamlanır.

Çorum’a özgü yorum

Yarma aşı, Alaca’nın kırsal mutfağında kışlık erzak kültürüyle iç içe gelişmiş bir yemektir; buğday ve baklagillerin bir arada kullanılması, yemeği hem doyurucu hem de uzun saklanabilir kılar. “Diri aş” adlandırması, tanelerin fazla ezilmeden, diri bırakılmasından gelir.

Kültürel önemi

Alaca Yarma Aşı’nın tescili, ilçenin tahıl ve baklagil temelli mutfak geleneğini resmî olarak koruma altına almıştır. Alaca’nın sekiz coğrafi işaretli ürününden biri olarak, ilçenin köklü kış mutfağını temsil eder.

🍳 Nasıl yapılır?

Kişilik: 5-6 kişilikSüre: 1 gece ıslatma + ~1,5-2 saat pişirme

Malzemeler

• 1,5 su bardağı durum buğdayı / aşurelik buğday (bir gece ıslatılmış)
• 1 su bardağı haşlanmış nohut
• 1 su bardağı haşlanmış kuru fasulye
• Su
• 1 kuru soğan (ince doğranmış)
• 2 yemek kaşığı salça
• İsteğe bağlı: dana kavurma
• Tereyağı, tuz, pul biber

Yapılışı

1. Islatılmış buğdayı süzüp bol suyla tencereye alın; yumuşayana kadar haşlayın.
2. Haşlanmış nohut ve kuru fasulyeyi ekleyip birlikte pişirin.
3. Ayrı bir tavada soğanı tereyağında kavurun, salçayı ekleyip kısa süre kavurmaya devam edin.
4. Salçalı soğanı ve isteğe bağlı dana kavurmayı buğday karışımına ekleyin; tuzunu ayarlayıp kısık ateşte 15-20 dakika daha pişirin.
5. Sıcak servis edin; üzerine isteğe göre pul biberli tereyağı gezdirin.

Geleneksel bir tariftir; ölçüler ve süreler yaklaşıktır, yöreye ve eve göre değişebilir.

← Tüm Çorum yemekleri